Στρογγυλό Σχολείο

 
Δευτέρα, 07 Μαΐου 2018

"Στρογγυλό Σχολείο". Το σχολικό κτίριο Ζενέτου

Προφίλ της πόλης

Ο Τάκης (Παναγιώτης) Ζενέτος (1926 - 1977) ήταν Έλληνας μοντερνιστής αρχιτέκτονας.
Γεννήθηκε στην Αθήνα και υπήρξε μέλος της ΕΠΟΝ. Σπούδασε Καλές Τέχνες στο Παρίσι, ήταν μαθητής του Λε Κορμπυζιέ και αποφοίτησε το 1954. Τιμήθηκε με τη διάκριση του Prix de Rome για την αρχιτεκτονική του.

Στα σημαντικότερα έργα του, μεταξύ 1953 και 1977, είναι ο σχεδιασμός του εργοστασίου ζυθοποιίας ΦΙΞ στη λεω-φόρο Συγγρού μαζί με τον Μαργαρίτη Αποστολίδη, το μεταλλικό θέατρο του Λυκαβηττού (1965), το "Στρογγυλό σχολείο" στον Αγ. Δημήτριο (1969) και η "Κατοικία στο Καβούρι" (1961) μαζί με τον Μαργαρίτη Αποστολίδη, που πλέον έχει κατεδαφιστεί.

Από την αρχή της επαγγελματικής του σταδιοδρομίας ασχολήθηκε ερευνητικά με την μελλοντική εξάπλωση της ηλεκτρονικής κουλτούρας. Αποτέλεσμα αυτής της μελέτης του είναι το όραμα για την πόλη του μέλλοντος με τίτλο Ηλεκτρονική Πολεοδομία (1971).

Ο Zενέτος ολοκλήρωσε συνολικά 120 έργα, ανάμεσα στα οποία είναι το χωροταξικό σχέδιο του Λεκανοπεδίου Αττικής, πολλά βιομηχανικά κτήρια, καθώς και σημαντικές πολυκατοικίες και μονοκατοικίες.

Τα λιγοστά εναπομείναντα μοντέρνα κτίρια που σχεδίασε είναι, πολλές φορές, υπό συζήτηση για κατεδάφιση. Μέρος του κτιρίου του ΦΙΞ κατεδαφίστηκε το 1994 για την κατασκευή του ομώνυμου σταθμού Συγγρού - Φιξ του μετρό της Αθήνας, ενώ στο μέρος που απέμεινε θα στεγαστεί, μετά τη μετασκευή του, το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Το έργο του αναφέρεται και στην Κριτική Ιστορία της Μοντέρνας Αρχιτεκτονικής του Kenneth Frampton.

Ο Τάκης Ζενέτος αυτοκτόνησε το 1977 πηδώντας από το παράθυρο του γραφείου του στο Κολωνάκι.

Η ιδεά του για το "Στρογγυλό"

Ο Ζενέτος δεν ακολούθησε την τυπική γραμμική, αλλά πρότεινε μία κυκλική διάταξη των αιθουσών διδασκαλίας, στην οποία σχηματίζεται μια εσωτερική κυκλική αυλή που αποτελεί έναν δημόσιο χώρο για τη σχολική κοινότητα.

Στην ουσία σχεδίασε τη μετάβαση από μια εκπαίδευση, η οποία προσφέρει μόνο δύο επίπεδα σχέσεων (τάξη/σχολείο) σε μια πολυεπίπεδη, πολλαπλή οργάνωση του σχολείου που περιλαμβάνει την ιδιαίτερη λειτουργία εύκαμπτων και εξελισσόμενων μαθητικών ομάδων.

Πρότεινε μια εκπαιδευτική λειτουργία κατά την οποία, ο καθηγητής αναθέτει στους μαθητές ατομικές εργασίες, που σε ένα επόμενο στάδιο συντίθενται στο επίπεδο της τάξης, σε ένα εκπαιδευτικό περιβάλλον, εφοδιασμένο με ψηφιακά μέσα, που επιτρέπει συλλογικές και ατομικές εργασίες.

Αυτό που απαιτείται είναι ένας χώρος ο οποίος να μπορεί να εξελίσσεται συνεχώς και ορίζεται μεν από σταθερά δομικά στοιχεία (σκελετός), περιλαμβάνει όμως ένα σύστημα εσωτερικών στοιχείων (χωρίσματα) που είναι ευέλικτα και μπορούν να αλλάζουν συνεχώς, έτσι ώστε να ορίζονται οι αίθουσες οι οποίες επίσης αλλάζουν ανάλογα με τις ανάγκες του σχολείου και τη λειτουργία του.
Επιπλέον, η πρόταση του Ζενέτου ήταν η λειτουργία του σχολείου σε φάσεις, ακολουθώντας την εξέλιξη του εκπαιδευτικού συστήματος, όπως αυτός την προέβλεπε.

Στην πρώτη φάση η διάταξη θα εξυπηρετούσε τις ανάγκες των συμβατικών μεθόδων διδασκαλίας. Υπάρχουν αυτόνομες αίθουσες διδασκαλίας, ομαδοποιημένες σε ημικύκλια σε τρείς ορόφους γύρω από έναν κυκλικό χώρο. Η αίθουσα πολλαπλών χρήσεων (τώρα αίθουσα εκδηλώσεων) βρίσκεται κάτω από το επίπεδο της εισόδου και η οροφή της υποστηρίζει την εσωτερική κυκλική αυλή. Τα γυμναστήρια τοποθετούνται κάτω από την εξωτερική αυλή, ώστε να μεγαλώσουν οι ακάλυπτες εκτάσεις επειδή η επιφάνεια του οκοπέδου θεωρήθηκε ανεπαρκής.

Στην τελική φάση λειτουργίας, στο κέντρο του κύκλου θα έπρεπε να διαμορφωθεί ένας «πυρήνας οπτικοακουστικού εξοπλισμού». Ο χώρος θα έπρεπε να ενοποιηθεί, να αναπτυχθεί και να επιτρέπει τη συνύπαρξη και την εναλλακτική λειτουργία και των μικρών ομάδων και των τάξεων.

Η κυκλική διάταξη δίνει στην οικοδομή μια ξεχωριστή και δυναμική μορφή σε αντίθεση με το αστικό περιβάλλον της.
Η ιδέα ενός αυτόνομου κτηρίου και μιας μορφής απομονωμένης και διαφοροποιημένης δεν είναι καινούργια.
Συνιστά μια από τις ιδιαιτερότητες του «μοντερνισμού». Ο Ζενέτος ήταν πράγματι ένας «μοντέρνος» αρχιτέκτονας.
Όμως, ταυτόχρονα, πρότεινε ένα ισχυρό κέντρο το οποίο μπορούμε να πούμε ότι επιτρέπει στη σχολική κοινότητα να αυτοκαθοριστεί.

Συγχρόνως, το γεωμετρικό κέντρο του κτηρίου θα αποτελούσε το σημείο ηλεκτρονικής εξόδου και διασύνδεσης με την ευρύτερη κοινότητα στην οποία ανήκει. Αυτό σημαίνει ότι ο κεντρικός χώρος του σχολείου δεν είναι κενός. Δεν είναι ένα αίθριο όπου μαθητές και καθηγητές μαζεύονται στα διαλείμματα.

Ο σκοπός ήταν να χρησιμοποιηθεί έτσι ώστε να δίνει νόημα στο «όλον» ως αυτόνομος οργανισμός και συγχρόνως να το συνδέει με τη γύρω κοινότητα.
Το Κέντρο του συμπλέγματος σε κάθε όροφο θα έπρεπε να είναι ένας χώρος κεντρικής οργάνωσης και διαχείρισης εκπαιδευτικών μέσων και δεδομένων σε ένα όχι και τόσο μακρινό μέλλον, όπως ο Ζενέτος ήλπιζε. 

Αυτό το μέλλον ζούμε σήμερα, που multi-media και Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές βρίσκουν τη θέση τους στην εκπαιδευτική διαδικασία.-


 Δημοσιεύματα για το "Στρογγυλό"

Δείτε από ψηλά το εντυπωσιακό Στρογγυλό σχολείο της Αθήνας.
Έχει χαρακτηριστεί «το σχολείο του μέλλοντος»
__________________________________________________

Στρογγυλό: Το μοναδικό σχολείο της Ελλάδας που έφερε το μέλλον στο παρόν,
βρίσκεται στο Μπραχάμι


 

 

Τελευταία τροποποίηση στις Παρασκευή, 11 Μαΐου 2018

Πολυμέσα

Στρογγυλό 2014

 

 

Περισσότερα σε αυτή την κατηγορία: « Βάζω χρώμα στην πλατεία